Test Manna-Whitneya – nieparametryczny odpowiednik testu t Studenta dla prób niezależnych. Stosujemy go, gdy chcemy porównać dwie niezależne grupy pod względem zmiennej ilościowej lub porządkowej. Test Manna-Whitneya opiera się na rangach, dlatego nie wymaga spełnienia założenia o normalności rozkładu zmiennej . Wyraża się wzorem:
| U1 = n1 · n2 + |
|
− R1 |
Test ten jest szczególnie użyteczny wtedy, gdy rozkłady wyników są silnie asymetryczne, występują wartości odstające lub analizowana zmienna ma charakter porządkowy. Może być również stosowany przy nierównych liczebnościach grup. Test Manna-Whitneya nie porównuje bezpośrednio średnich arytmetycznych. Wszystkie obserwacje z obu grup są wspólnie rangowane, a następnie porównuje się rozkład rang pomiędzy grupami.
Przy opisie wyników często przedstawia się medianę oraz miary rozproszenia, np. rozstęp międzykwartylowy, szczególnie gdy dane są skośne. Średnie arytmetyczne i odchylenia standardowe można oczywiście podać dodatkowo, jeśli są merytorycznie użyteczne, jednak nie są one podstawą obliczania statystyki testu. Przy raportowaniu wyniku warto podać także statystykę U, wartość p oraz odpowiednią miarę wielkości efektu, np. współczynnik r lub eta-kwadrat.W przeciwieństwie do testów dla prób zależnych, test Manna-Whitneya wymaga, aby porównywane grupy były od siebie niezależne, dana osoba lub jednostka obserwacji powinna należeć tylko do jednej z nich. Istotny statystycznie wynik testu Manna-Whitneya wskazuje, że rozkłady wyników w dwóch grupach różnią się w sposób systematyczny.