Słownik

START | EDUKACJA | SŁOWNIK | Test sferyczności Mauchly’ego

Test sferyczności Mauchly’ego

Test sferyczności Mauchly’ego – jest testem statystycznym stosowanym przede wszystkim w analizie wariancji z powtarzanym pomiarem. Jego zadaniem jest sprawdzenie, czy spełnione jest założenie sferyczności, istotne dla poprawnej interpretacji klasycznej ANOVA dla pomiarów powtarzanych. Wyrażnony jest wzorem:

W =
|T|
( tr(T) / p )d
Gdzie:
T – macierz wariancji-kowariancji dla ortogonalnych kontrastów między powtarzanymi pomiarami,
|T| – wyznacznik macierzy T,
tr(T) – ślad macierzy T, czyli suma elementów na jej głównej przekątnej,
p – liczba stopni swobody związana z wymiarem macierzy, zwykle p = k − 1, gdzie k oznacza liczbę poziomów czynnika z powtarzanymi pomiarami,
d – wykładnik zależny od liczby poziomów czynnika z powtarzanymi pomiarami.
 Sferyczność oznacza, że wariancje różnic pomiędzy wszystkimi parami powtarzanych pomiarów są w przybliżeniu równe.  Załóżmy przykładowo, że ta sama grupa osób jest badana w trzech momentach: przed interwencją, bezpośrednio po niej i miesiąc później. Założenie sferyczności odnosi się wówczas do wariancji różnic pomiędzy pomiarem 1 i 2, pomiarem 1 i 3 oraz pomiarem 2 i 3. W klasycznej ANOVA z powtarzanym pomiarem zakłada się, że wariancje tych różnic są do siebie podobne.

Test Mauchly’ego testuje hipotezę zerową mówiącą o spełnieniu założenia sferyczności.  Jeżeli wynik testu jest nieistotny statystycznie (p ≥ 0,05), nie ma podstaw do odrzucenia założenia sferyczności. Wynik istotny (p < 0,05) wskazuje natomiast na naruszenie tego założenia.  Naruszenie sferyczności nie oznacza, że analizy wariancji nie można przeprowadzić. W takiej sytuacji stosuje się odpowiednie korekty stopni swobody, które zmniejszają ryzyko zbyt liberalnego wnioskowania statystycznego, np. według poprawki Greenhouse’a-Geissera lub Huynha-Feldta.

Test Mauchly’ego ma znaczenie dopiero wtedy, gdy czynnik wewnątrzobiektowy posiada co najmniej trzy poziomy. Przy dwóch powtarzanych pomiarach istnieje tylko jedna możliwa różnica między warunkami, dlatego założenie sferyczności jest automatycznie spełnione i test Mauchly’ego nie jest potrzebny.

Warto również odróżnić test Mauchly’ego od testu sferyczności Bartletta. Choć oba testy wykorzystują pojęcie „sferyczności”, dotyczą zupełnie innych problemów statystycznych. Test Bartletta stosowany jest w kontekście macierzy korelacji i analizy czynnikowej, natomiast test Mauchly’ego dotyczy wariancji różnic pomiędzy powtarzanymi pomiarami w ANOVA.

COFNIJ

wróć do spisu wszystkich pojęć

Podziel się wiedzą

z innymi

Opinie Klientów

Co o nas sądzą?

Współpracowaliśmy

między innymi z:

Nasi partnerzy

blogstatystyczny logo Pwn logo Predictive logo Bluemedia logo